Energieschok drijft inflatie 3,2%|ECB-hike bedreigt AEX?

Inflatie vs. AEX

De AEX opende vandaag bijna één procent hoger, maar de cijfers die die stijging begeleidden, stellen een vraag die de markt nog niet heeft beantwoord. De Nederlandse inflatie steeg in mei naar 3,5 procent — het hoogste niveau sinds maart 2025 — terwijl de eurozone op 3,2 procent uitkwam, ruim boven de ECB-doelstelling van 2 procent. De aanjager is de Iranoorlog, die de Straat van Hormuz al ruim drie maanden blokkeert en energie 9,9 procent duurder maakte op jaarbasis.

Wat de inflatiecijfers alarmerend maakt, is niet de energiecomponent zelf — die werd verwacht. Het verontrustende is dat de Nederlandse dienstensector in mei 5,2 procent duurder werd, tegen 3,6 procent een maand eerder. ING-econoom Marcel Klok ziet hierin de eerste tekenen van tweederonde-effecten: hogere energiekosten vertalen zich nu in hogere loonkosten en hogere serviceprijzen, precies het mechanisme dat centrale banken het meest vrezen. Dat onderscheidt de huidige situatie van een puur externe energieschok.

De ECB-vergadering van 11 juni ligt nu volledig open voor een renteverhoging van 2 procent naar 2,25 procent. ING-econoom Carsten Brzeski noemt het een "preventieve" stap — symbolisch in omvang, maar signalerend in intentie. Toch is de uitdaging voor de ECB scherper dan in 2022: toen de rente te laat verhoogd werd na de Oekraïne-energieschok, koste dat geloofwaardigheid. Nu is de economische groei in de eurozone al laag, en een verkeerde inschatting van de dieptepunt zou een recessie kunnen uitlokken.

Institutionele posities in rente-gevoelige AEX-namen — vastgoed, nutsbedrijven, en hoogverwaterde groeibedrijven — staan onder herziening. De vraag die de stijgende AEX vandaag niet beantwoordt, is welke sector die herpositionering absorbeert als de ECB volgende week daadwerkelijk verhoogt.

Prosus & AI-rotatie

Prosus steeg vandaag meer dan 10 procent en was daarmee de absolute koploper in de AEX — maar de trigger was niet Europees. Tencent, waarvan Prosus grootaandeelhouder is, klom bijna 11 procent in Hongkong na berichten dat het techbedrijf een geïntegreerde AI-assistent in WeChat wil lanceren. Dat maakt van Prosus een doorgeefluik voor AI-groeikapitaal dat anders via directe Tencent-posities of Amerikaanse technologiefondsen zou stromen, maar dat via de AEX-listing toegankelijk is voor Europees institutioneel geld.

Dat is precies de spanning die hoofdstuk één openliet. Als de ECB volgende week verhoogt, zou men verwachten dat de AEX als geheel terugvalt. Maar vandaag laat de markt zien dat kapitaal actief roteert weg van rente-gevoelige namen — Shell daalde 1,1 procent, Ahold Delhaize verloor 1,5 procent na een afwaardering door Goldman Sachs — en naar AI-gelinkte posities als Prosus en de halfgeleidersector. ABN AMRO steeg 3,5 procent na een koopadvies van ING, deels gedragen door de verwachting dat een renteverhoging de marge op spaargeld herstelt.

De 10-procentsstijging van Prosus kan niet volledig worden verklaard door de Tencent-nieuwsstroom alleen. De orderboeken suggereren dat er sprake was van geconcentreerde institutionele aankopen vroeg in de sessie, terwijl retailvluchten uit rente-gevoelige namen tegelijkertijd zichtbaar waren. Het prijssignaal is groter dan het nieuwssignaal — een aanwijzing dat latente AI-positioneringsdruk zich een uitweg zocht via de meest liquide Europese AI-proxy.

De monitoringvariabele voor de komende sessies is tweeledig: houdt Prosus de winst vast als Tencent consolideert, en — beslissender — reageert de AEX-techcluster op de ECB-beslissing van 11 juni als rentegevoelig of als groeigenre. Als na een verhoging de AI-gelinkte namen verder stijgen terwijl rente-gevoelige namen dalen, bevestigt dat dat de rotatie structureel is en niet slechts een daghandelsbeweging. Als beide segmenten dalen, was vandaag een tijdelijke divergentie zonder fundering in de deelnemersstructuur.