ไทยช่วยไทยพลัส Day 1 ใช้จริง 33%|GDP 1.8% ตามแผน?

วันแรกของ "ไทยช่วยไทยพลัส" — ตัวเลขที่รัฐบาลไม่ได้พูดถึง

รัฐบาลอัดฉีด 4,400 ล้านบาทเข้าระบบผ่านโครงการ "ไทยช่วยไทยพลัส" แต่สิ้นวันที่ 1 มิถุนายน 2569 มีประชาชนใช้สิทธิ์จริงเพียง 8.72 ล้านคนจากผู้มีสิทธิ์ทั้งหมด 26.04 ล้านคน คิดเป็นเพียง 33.5%

นั่นหมายความว่า ในวันแรก เงินที่ไหลเข้าระบบจริงอยู่ที่ 2,039.74 ล้านบาท ซึ่งรัฐบาลร่วมจ่าย 1,184.10 ล้านบาท และประชาชนจ่ายเอง 855.64 ล้านบาท

ตลาดหุ้นไทยวันเดียวกัน SET ปิดลบ 0.21 จุด ที่ระดับ 1,533 จุดโดยประมาณ แรงขายเบาบาง แต่ไม่มีแรงซื้อที่ชัดเจน บล.เอเซีย พลัส ประเมินว่าตัวเลข GDP ไทย Q1/2026 ที่โต 2.8% ดีกว่าคาด หนุนจากการลงทุนภาคเอกชน +10.1% แต่ สภาพัฒน์ยังคาดทั้งปีไว้เพียง 1.5-2.5% ค่ากลาง 2.0%

สถานการณ์ตะวันออกกลางส่งสัญญาณผ่อนคลายชั่วคราว ทรัมป์ระงับแผนโจมตีอิหร่านตามคำขอของซาอุฯ กาตาร์ และ UAE ราคาน้ำมันร่วง 2% ทันที แต่ช่องแคบฮอร์มุซยังไม่คลี่คลาย ความผันผวนจึงยังสูง กดดันต้นทุนภาคการผลิตและการเกษตรต่อเนื่อง

นักวิเคราะห์จาก FSS ชี้ว่า SET ยังมีโอกาสไปต่อถ้ากระแสเงินต่างชาติกลับมา และหุ้นบิ๊กแคปอย่าง CPF กับ CPALL ยังน่าสนใจ แต่ก็ยอมรับว่าตลาดกำลังรอความชัดเจนจากปัจจัยต่างประเทศ

ตรงนี้เองที่ตัวเลขวันแรกของ "ไทยช่วยไทยพลัส" เริ่มตั้งคำถาม

26 ล้านคนได้สิทธิ์ — แต่ใครตัดสินใจไม่ใช้ และทำไม?

รัฐบาลออกแบบโครงการนี้โดยประเมินว่าจะดัน GDP เพิ่ม 1.8% ผ่านกลไกตัวคูณของการใช้จ่ายภาคครัวเรือน สมมติฐานพื้นฐานที่ซ่อนอยู่คือประชาชนทั้ง 26 ล้านคนมีความพร้อมจะใช้เงิน ทั้งในแง่กำลังซื้อส่วนตัว (40% ที่ต้องร่วมจ่าย) และการเข้าถึงระบบดิจิทัล

แต่ Day 1 บอกว่าสองในสามยังไม่ได้ใช้

ธนาคารแห่งประเทศไทยออกมาตรการ SMEs Secure+ ในช่วงเวลาเดียวกัน โดยผ่อนเกณฑ์พิจารณาสินเชื่อ ให้สถาบันการเงินรับที่ดินเป็นหลักประกันแทนการพิจารณารายได้และประวัติเครดิตบูโร ธนาคารไทยเครดิตขานรับด้วยผลิตภัณฑ์ "SME กล้าช่วย" ทันที

ความพร้อมกันของสองนโยบายนี้ไม่ใช่เรื่องบังเอิญ ธปท. กำลังส่งสัญญาณว่าด้าน supply ของเงินสินเชื่อในระบบ SME เปราะบางกว่าที่ตัวเลข GDP บอก และการที่ประชาชนส่วนหนึ่งไม่ร่วมใช้สิทธิ์ในวันแรกอาจสะท้อนว่าส่วน 40% ที่ต้องจ่ายเองนั้นกดดัน — ไม่ใช่ทุกคนในกลุ่ม 26 ล้านมีเงินสำรองเพียงพอที่จะร่วมจ่ายทันที

นักวิเคราะห์ที่ประเมิน multiplier ผ่านตัวเลขประชากรเต็มจำนวนยืนอยู่บนสมมติฐานที่ท้าทายด้วยข้อมูลนี้ CPALL และ CPF ที่ FSS ชูว่าเด่นในช่วงนี้ได้ประโยชน์โดยตรงจากยอดใช้จ่ายในร้านสะดวกซื้อและ modern trade ซึ่งเป็นช่องทางหลักของโครงการ แต่ถ้า participation rate คงอยู่ในระดับนี้ รายได้ที่คาดว่าจะเพิ่มขึ้นในไตรมาส 2 อาจไม่ถึงเป้าที่ sell-side ตั้งไว้

ตรงนี้คือจุดที่สองกลุ่มนักลงทุนตีความต่างกัน กลุ่มแรกมองว่า 33% ในวันแรกเป็นเรื่องปกติ — ประชาชนต้องการเวลาลงทะเบียนและเรียนรู้ระบบ อัตราจะเร่งขึ้นในสัปดาห์ถัดไป กลุ่มที่สองมองว่า 66.5% ที่ยังไม่ใช้สะท้อนข้อจำกัดด้านกำลังซื้อที่แท้จริง ซึ่งถ้าเป็นอย่างนั้น stimulus transmission จะเกิดได้ไม่เต็มที่แม้เงินอยู่ในระบบแล้ว

สมมติฐานที่ต่างกันอย่างสิ้นเชิง และยังไม่มีใครได้รับการพิสูจน์

ตัวคูณ GDP ที่รัฐบาลคำนวณ — จะยืนได้จนสิ้นโครงการ?

คำถามจาก Day 1 ไม่ใช่แค่ว่ายอดจะถึงเป้าหรือไม่ แต่คือ participation rate จะเร่งขึ้นทันกำหนดเวลาโครงการหรือไม่

ในปี 2563 โครงการ "คนละครึ่ง" รอบแรก เผชิญการใช้งานที่ไม่สม่ำเสมอในสัปดาห์แรก แต่เร่งตัวขึ้นชัดเจนเมื่อรัฐบาลอัดแคมเปญสื่อสารเข้มข้นและขยายช่องทางลงทะเบียน ปี 2569 มีร้านค้าลงทะเบียนแล้ว 896,000 ร้าน ซึ่งสูงกว่ารอบก่อนอย่างมาก — โครงสร้างฝั่ง supply พร้อมกว่า แต่ demand ฝั่งผู้ใช้ยังตามมาไม่ทัน

ตัวแปรที่จะพิสูจน์ว่ากลุ่มไหนถูกคือ cumulative spend รายวันจาก กระทรวงการคลัง ในสัปดาห์แรก ถ้า participation rate ไต่ขึ้นเกิน 60% ภายในวันที่ 7 มิถุนายน แสดงว่า Day 1 เป็นปัญหา adoption เชิง logistics ที่แก้ได้ CPALL และ CPF จะได้รับ upside ที่ sell-side ตั้งไว้ และ SET มีโอกาสดึงแรงหนุนจาก domestic consumption narrative

แต่ถ้า rate คงอยู่ใกล้ 33-40% สัปดาห์แรกทั้งสัปดาห์ นั่นหมายความว่าส่วนที่ค้างอยู่ไม่ใช่ผู้ใช้ที่รอเวลา แต่เป็นผู้ที่มีข้อจำกัดจริง ตัวคูณ GDP 1.8% ที่รัฐบาลประเมินจะเริ่มถูก re-price โดย buy-side และคาดการณ์รายได้ในโมเดลของ CPALL, CPF รวมถึงกลุ่มค้าปลีกในตลาดจะเริ่มโดนปรับลง

ธปท. เองที่คาดทั้งปี 2026 ไว้เพียง 1.5-2.5% ส่งสัญญาณว่าไม่ได้เชื่อว่ากระแสเงินนี้จะเพิ่ม GDP ได้ถึงระดับที่รัฐบาลพูด และมาตรการ SMEs Secure+ ที่ออกพร้อมกันก็บอกว่า demand engine จากฝั่ง SME เองยังต้องการเสาค้ำ

ไม่มีใครชนะข้อถกเถียงนี้ได้ด้วยโมเดล ข้อมูลรายวันจากกระทรวงการคลังในอีก 6 วันข้างหน้าคือสิ่งเดียวที่จะตัดสิน ถ้า participation rate ค้างต่ำ แต่ตลาดยังกำหนดราคา CPALL และ CPF ไว้บนสมมติฐาน 26 ล้านคน — นั่นคือสิ่งที่ยังไม่ถูกปรับ