Cổ phiếu TAH tăng trần 2 phiên liên tiếp|Chủ tịch vừa bán 36,4 triệu cổ phiếu trước giờ chốt

Con sóng tăng trần của tân binh UPCoM

Cổ phiếu TAH của Giấy Thuận An chính thức giao dịch trên UPCoM ngày 21 tháng 7, và ngay phiên đầu tiên đã tăng hết biên độ 40%, lên mức 23.100 đồng một cổ phiếu. Chỉ sau hai phiên, vốn hóa doanh nghiệp đã vượt 6.600 tỷ đồng, một mức tăng mà hiếm cổ phiếu nào vừa lên sàn đạt được. Nhưng khối lượng khớp lệnh phiên đầu tiên chỉ vỏn vẹn 367.000 cổ phiếu, một con số quá nhỏ so với quy mô vốn hóa mới được xác lập.

Câu hỏi đặt ra không phải liệu TAH có tăng giá hay không, mà là ai đang tạo ra con sóng tăng trần đó. Một cổ phiếu vừa niêm yết với thanh khoản mỏng như vậy có thể bị đẩy giá bởi một lượng vốn rất nhỏ, và điều đó buộc cả người đang cầm cổ phiếu lẫn người đang cân nhắc mua vào phải đặt lại câu hỏi về bản chất của đợt tăng này.

Đằng sau con số tăng trần là cơ cấu cô đặc

Cơ cấu cổ đông của Giấy Thuận An lý giải phần nào vì sao thanh khoản lại mỏng đến vậy. Gia đình ông Liêu Bình An, người sáng lập gốc Hoa, đang nắm giữ tổng cộng gần 75,5% vốn điều lệ công ty. Con trai ông, ông Liêu Kiên Khang, giữ vị trí Chủ tịch Hội đồng quản trị với 51% cổ phần, trong khi phần còn lại nằm trong tay vợ và các con khác của gia đình.

Khi ba phần tư cổ phần nằm trong tay một gia đình, lượng cổ phiếu thực sự trôi nổi trên thị trường chỉ còn lại một phần tư quy mô vốn hóa niêm yết. Với nền thanh khoản đó, một lượng lệnh mua tương đối nhỏ cũng đủ sức đẩy giá chạm biên độ trần, bất kể sức cầu thực từ nhà đầu tư đại chúng lớn hay nhỏ. Đây là điểm khiến con số tăng giá 40% không thể đọc theo cùng logic như một cổ phiếu bluechip có thanh khoản dồi dào.

Nghịch lý: thị trường mua trần, nội bộ bán ra

Ngay trước thời điểm chốt danh sách lưu ký để lên sàn, ông Liêu Kiên Khang đã thực hiện bán thỏa thuận 36.425.000 cổ phiếu, diễn ra từ ngày 6 đến 9 tháng 6. Giao dịch này làm giảm tỷ lệ sở hữu trực tiếp của ông từ 64,49% xuống còn 51%. Đây là người nắm rõ tình hình kinh doanh của công ty hơn bất kỳ ai khác, và ông đã chọn bán ra đúng vào giai đoạn then chốt trước khi cổ phiếu chính thức giao dịch đại chúng.

Điều đó tạo ra một nghịch lý đáng chú ý. Trong lúc dòng tiền đại chúng, dù mỏng, đang đẩy giá TAH tăng trần liên tiếp trên sàn UPCoM, thì chính người nắm thông tin nội bộ nhiều nhất lại vừa giảm tỷ lệ sở hữu ngay trước thời điểm cổ phiếu chính thức giao dịch. Một bên đọc con sóng tăng giá như cơ hội, bên còn lại đã chọn hiện thực hóa lợi ích trước khi con sóng đó hình thành.

Với người đang cầm TAH, mức tăng trần liên tiếp trở thành cơ hội thực sự chỉ khi khối lượng khớp lệnh trong các phiên tới tăng lên đáng kể, xác nhận có dòng tiền đại chúng thực sự tham gia chứ không chỉ vài lệnh nhỏ đẩy biên độ. Ngược lại, nếu thanh khoản vẫn duy trì ở mức thấp như phiên chào sàn trong khi giá tiếp tục áp sát trần, đó là dấu hiệu con sóng này thiếu lực đỡ thực và rủi ro đảo chiều khi bất kỳ ai trong nhóm cổ đông lớn bắt đầu bán ra sẽ lớn hơn nhiều so với vẻ ngoài của nó. Người đang theo dõi từ bên ngoài nên chờ chính xác tín hiệu đó, khối lượng khớp lệnh thực tế trong những phiên kế tiếp, trước khi quyết định tham gia.