DIG mất 70% giá trị|Chủ tịch DIC Corp sắp rời ghế cổ đông lớn

Chuỗi giải chấp mới nhất và ngưỡng 5%

Cổ phiếu DIG của Tổng công ty cổ phần Đầu tư Phát triển Xây dựng, hay còn gọi là DIC Corp, vừa khép phiên 23 tháng 7 ở mức 10.800 đồng, vùng giá thấp nhất kể từ cuối tháng 3 năm 2023. Ngay trong hai ngày 21 và 23 tháng 7, hai công ty chứng khoán là MBS và LPBank Securities đồng loạt thông báo bán giải chấp tổng cộng hơn 8,3 triệu cổ phiếu DIG thuộc sở hữu của gia đình Chủ tịch Hội đồng quản trị Nguyễn Hùng Cường. Điều đáng chú ý không phải là con số này tự thân, mà là vị trí nó đẩy ông Cường tới: nếu toàn bộ lượng cổ phiếu dự kiến bị bán hết, tỷ lệ sở hữu trực tiếp của ông sẽ lùi xuống khoảng 4,2% vốn điều lệ, dưới ngưỡng 5% tối thiểu để được xem là cổ đông lớn theo Luật Chứng khoán.

Trong đợt này, riêng ông Nguyễn Hùng Cường bị bán giải chấp hơn 6,1 triệu cổ phiếu, còn em gái ông là bà Nguyễn Thị Thanh Huyền, Phó chủ tịch Hội đồng quản trị, bị xử lý hơn 1 triệu cổ phiếu. Mẹ ông, bà Lê Thị Hà Thành, cũng nằm trong danh sách bị bán gần 193.000 cổ phiếu. Đây không phải một sự cố đơn lẻ của một cá nhân, mà là áp lực đồng loạt phủ lên toàn bộ nhóm cổ đông nội bộ cùng huyết thống, cho thấy tài sản bảo đảm bằng cổ phiếu DIG của cả gia đình đang bị công ty chứng khoán xử lý gần như cùng lúc.

Một năm giải chấp và cái giá mất 70%

Đây cũng không phải lần đầu. Chuỗi giải chấp cổ phiếu DIG của gia đình Chủ tịch đã kéo dài liên tục từ tháng 4 năm 2025, tái diễn cuối năm rồi dồn dập hẳn trong năm 2026. Chỉ tính riêng từ đầu năm 2026 đến nay, các công ty chứng khoán đã bán giải chấp gần 40 triệu cổ phiếu DIG của gia đình ông Cường, tương đương khoảng 5% vốn điều lệ toàn công ty. Tháng 3 là đỉnh điểm khi chỉ trong vài ngày đầu tháng, gia đình ông bị bán tổng cộng hơn 23 triệu cổ phiếu.

Vấn đề nằm ở vòng xoáy tự siết chặt của chính cơ chế này. So với vùng giá trên 40.000 đồng một cổ phiếu cuối năm 2024, thị giá DIG hiện đã mất hơn 70% giá trị. Mỗi đợt giải chấp lại làm giá giảm thêm, khiến giá trị tài sản bảo đảm co lại nhanh hơn, kéo theo yêu cầu bổ sung ký quỹ và một đợt bán tiếp theo. Đây chính là điều khiến áp lực bán không tự nhiên chấm dứt được, dù đã kéo dài hơn một năm.

Ngưỡng cổ đông lớn và điểm cạn margin

Nhưng chính vì chuỗi giải chấp đã kéo dài và lặp lại quá nhiều lần, một điều thị trường ít để ý đến bắt đầu lộ diện: lượng cổ phiếu DIG mà gia đình Chủ tịch còn có thể dùng làm tài sản thế chấp đang cạn dần. Sau đợt này, ông Cường ước tính chỉ còn nắm giữ khoảng 33,4 triệu cổ phiếu, tương đương 4,2% vốn điều lệ, chính thức rời khỏi diện cổ đông lớn. Điều mà cách đọc phổ biến bỏ qua là: một khi tỷ lệ sở hữu xuống thấp đến mức này, dư địa để tiếp tục cầm cố và bị xử lý cũng thu hẹp theo, bất kể thị giá còn giảm tiếp hay không.

Với nhà đầu tư đang nắm giữ DIG, việc mất chức danh cổ đông lớn không đồng nghĩa mất ghế Chủ tịch, bởi vị trí này do Hội đồng quản trị bầu, nhưng tiếng nói của nhóm cổ đông sáng lập trong các quyết sách quan trọng sẽ suy giảm, mở đường cho cổ đông mới có ảnh hưởng lớn hơn. Biến số cần theo dõi không phải là con số giải chấp tiếp theo, mà là liệu tỷ lệ sở hữu của ông Cường có thực sự xuyên thủng ngưỡng 5% trong các báo cáo giao dịch sắp tới hay không. Nếu ngưỡng này bị xuyên thủng mà giá DIG ngừng lập đáy mới, đó là dấu hiệu áp lực thế chấp đã cạn và trở thành điểm mua dò đáy. Ngược lại, nếu giải chấp vẫn tiếp diễn ngay cả khi tỷ lệ sở hữu đã xuống rất thấp, đó là dấu hiệu rủi ro tài chính cá nhân của nhóm cổ đông sáng lập còn sâu hơn những gì đã công bố, và là một cái bẫy cho ai vội vàng bắt đáy.